Rick Mathijssen: 'Nederland moet een inhaalslag maken'

‘Ik constateer dat andere landen hun talenten eerder laten meetrainen en eerder speelminuten geven op het hoogste niveau. Daar hebben wij als Nederland echt een inhaalslag te maken.’

Mathijssen volgde eerder dit jaar Mahieu op, nadat Jong Oranje in december als zesde eindigde op het WK in India. Met negen WK-gangers in de selectie begint hij zondag aan het EK in Valencia. Winnen wil hij altijd, maar voor hem is het toernooi vooral de laatste stap in de ontwikkeling richting het Nederlands elftal.

Volgens Mathijssen zit het verschil met de Europese concurrentie niet in talent, maar in ervaring. Duitse, Spaanse en Engelse spelers maken op jonge leeftijd al minuten op het hoogste niveau, terwijl Nederlandse talenten daar vaak langer op moeten wachten.

Veel speelminuten

Dat heeft volgens hem juist te maken met de kracht van de Nederlandse competitie. Door de vele buitenlandse topspelers is het voor Nederlandse talenten moeilijker om vroeg veel speelminuten te maken. ‘Dat verschil zie je op deze leeftijd terug.’

Dat veel speelminuten het verschil kunnen maken, ziet hij terug in zijn eigen selectie. Mede op advies van clubcoaches keek hij opnieuw naar Thije Bakker, Tom Provily en Balder Reyenga. Drie spelers die nog niet eerder voor een vertegenwoordigend Nederlands team uitkwamen, maar zich bij hun club razendsnel ontwikkelden.

Hun ontwikkeling bevestigt volgens Mathijssen hoe belangrijk vroege speelminuten op hoog niveau zijn voor de ontwikkeling van jonge spelers.

Opleiden

Juist daarom ziet Mathijssen Jong Oranje niet in de eerste plaats als een ploeg die prijzen moet winnen, maar als de laatste opleidingsfase richting Oranje. Daar moeten spelers worden voorbereid op alles wat hen straks in het Nederlands elftal te wachten staat.

‘Als spelers straks bij Oranje iets horen of moeten doen wat ze hier nog niet hebben geleerd, dan hebben wij ons werk niet goed gedaan.’

Die voorbereiding stopt bovendien niet bij tactiek of techniek. Topsport begint volgens hem juist met de dagelijkse keuzes buiten het veld.

Regels

Tijdens een trainingsstage in Duitsland zag hij enkele spelers met kleine oogjes aan het ontbijt verschijnen. Ze hadden de verlenging van een wedstrijd op het WK voetbal gekeken. Voor Mathijssen was het geen reden om boos te worden, maar wel aanleiding om met de groep afspraken te maken over wat topsport vraagt.

‘We hebben daarna samen spelregels opgesteld. Goed eten, goed slapen, goed drinken en rust nemen wanneer dat nodig is. Ik geloof niet direct in boos worden. Wel in eigen verantwoordelijkheid.’

Die aanpak past volgens hem bij deze generatie. De hiërarchie is heel plat en spelers worden gestimuleerd verantwoordelijkheid te nemen en elkaar aan te spreken.

Spelopvatting

Ook op het veld wil Mathijssen zijn ploeg voorbereiden op de stap naar Oranje. Jong Oranje moet herkenbaar Nederlands hockey spelen: aanvallend, energiek en gebaseerd op initiatief.

‘We willen een ploeg zijn die hard werkt, samen ballen verovert en daarna kan counteren. Maar ook het Nederlandse give-and-go-hockey blijft belangrijk.’

Daarom selecteerde hij bewust spelers die bij die speelwijze passen. ‘Elk team dat ik coach speelt aanvallend en op het randje. Ik geloof heel erg in een bepaalde mindset. Daarom is Joppe (Wolbert, red.) de aanvoerder. Hij geeft letterlijk alles en sleept anderen daarin mee.’

Winnen

Dat betekent niet dat de resultaten ondergeschikt zijn. Ook dit EK begint Nederland met de ambitie om Europees kampioen te worden. ‘Ik ben nog nooit aan een wedstrijd begonnen om niet te winnen. Natuurlijk gaan we voor goud.’

Maar voor Mathijssen is de manier waarop minstens zo belangrijk als de uitkomst. ‘We willen een prijs winnen door ons eigen niveau te halen. Niet door de bus te parkeren, hoge ballen te spelen en per ongeluk via shoot-outs kampioen te worden.’

Toch zal hij het toernooi uiteindelijk aan iets anders afmeten dan alleen de medaillespiegel. ‘Ik vind dat ik mijn werk goed heb gedaan als we spelers dichter bij het Nederlands elftal hebben gebracht.’