Xan de Waard (30) had haar imposante interlandloopbaan dolgraag afgesloten met een unieke, vierde wereldtitel. Het liep zaterdagmiddag anders. Argentinië versloeg Oranje na shoot-outs in de WK-finale, nadat het duel binnen zestig minuten in 1-1 was geëindigd. De afzwaaiende middenvelder zocht na afloop niet naar excuses. ‘Als we eerlijk zijn, hebben zij het gewoon beter gedaan.’
De laatste van Xan: 'Mijn lichaam is op, maar ik zit vol liefde'
:quality(85):format(webp)/media/f0a52ae5-7514-460c-8ae1-585cab9cfc60/xan_hoofdbeeld.jpg)
Foto: WorldSportPics/Ewout Pahud de Mortanges
Natuurlijk deed de nederlaag pijn. Niet alleen omdat De Waard zichzelf een gouden afscheid had toegewenst, maar vooral omdat ze haar ploeggenoten de wereldtitel zo gunde. Toch verscheen er kort na de finale alweer voorzichtig een glimlach op haar gezicht.
‘Maar begrijp me niet verkeerd: ik vind het heel zuur. Ik had iedereen veel meer gegund’, zei De Waard, even nadat de dolblije Argentijnen op het veld in het Wagener werden gehuldigd als wereldkampioen. ‘Maar we moeten ook eerlijk zijn. Ik denk dat Argentinië een heel goede wedstrijd heeft gespeeld. Ze hebben het ons heel lastig gemaakt. Uiteindelijk hebben we misschien wel terecht verloren. Zij hebben het gewoon beter gedaan.’
Argentinië slaagde erin Oranje gaandeweg de wedstrijd steeds verder achteruit te dringen. Volgens De Waard lag de sleutel vooral in de duels, waarin de Zuid-Amerikaanse ploeg vaker de overhand had. ‘We lieten het daar zelf liggen. Daardoor konden zij te makkelijk ver in onze 23 meter en zelfs in onze cirkel komen. Uiteindelijk kregen ze ook iets van acht strafcorners. Dat zijn er gewoon te veel.’
Oranje begon volgens haar nog goed aan de finale, maar verloor gaandeweg de controle. Ook De Waard, die in haar laatste interland nog een paar keer als vanouds door de Argentijnse linies slalomde, kon het duel niet naar haar hand zetten. ‘Ik ben uiteindelijk ook achteruitgeduwd, samen met de rest van het team. Argentinië had zijn huiswerk gewoon goed gedaan.’
:quality(85):format(webp)/media/98c4a568-877a-4778-9162-c0d8445757e7/_ep_6821-20260829.jpg)
De Waard en Veenendaal zoeken troost bij elkaar. Foto: WorldSportPics/Ewout Pahud de Mortanges
De middenvelder probeerde Oranje met versnellingen, tackles en fel drukzetten nog op gang te brengen. Daarbij putte ze uit wat haar altijd het meeste plezier heeft gegeven op het veld. Niet alleen een fraaie actie of een technisch hoogstandje, maar juist de gezamenlijke strijd.
‘Ik geniet van het spel zelf. Van de strijd, van duels winnen en elkaar aanjagen. Of van het moment waarop we elkaar een compliment geven na een goede tackle. Daar geniet ik van.’
De Waard zag dat iedereen tot het einde probeerde iets teweeg te brengen. ‘Je kunt bij jezelf nagaan of je alles hebt gedaan wat je kon doen. Ik denk dat echt iedereen dat heeft gedaan. Het was alleen niet genoeg.’
:quality(85):format(webp)/media/6eb90060-8157-4f63-8abf-ad376d45c233/_ep_3123-20260829.jpg)
De Waard slikt haar emoties weg in het kringetje na afloop. Foto: WorldSportPics/Ewout Pahud de Mortanges
Zo eindigde haar laatste toernooi met Oranje niet met het gedroomde goud, maar met zilver. Dat deed niets af aan de warmte waarmee De Waard tijdens het WK afscheid nam van de ploeg waarin ze jarenlang een bepalende rol speelde.
‘Ik heb heel veel warmte en liefde gevoeld. Het is gewoon een heel mooi team en we gunnen elkaar alles. Daarom is het zo jammer dat we dit niet met goud kunnen afsluiten. Maar ja, dat is sport. Soms valt het de andere kant op.’
De Waard verlaat het internationale tophockey met achttien hoofdprijzen, een record dat ze deelt met ex-international Margot van Geffen. Ze won vanaf 2013 alles wat er met Oranje te winnen viel, met als hoogtepunten het olympisch goud in Tokio (2021) en Parijs (2024). Ze veroverde drie wereldtitels en vier Europese titels.
Daarnaast werd ze tweemaal uitgeroepen tot Wereldspeelster van het Jaar. Ook op haar laatste WK was ze bij vlagen weer onnavolgbaar. De verloren finale verandert voor haar niets aan het gevoel waarmee ze op haar interlandloopbaan terugkijkt: met veel voldoening.
:quality(85):format(webp)/media/713ff6b6-1e95-4b71-906c-221fbff2ff6c/wp22608299937.jpg)
De Waard krijgt een knuffel van WK-reserve Daantje de Kruijff. Foto: WorldSportPics/Ewout Pahud de Mortanges
'Mijn lichaam voelt op'
Fysiek zat De Waard na haar laatste wedstrijd wel aan haar grens. ‘Mijn lichaam voelt op na dit toernooi. Het heeft er behoorlijk ingehakt. Ik heb mezelf helemaal leeggetrokken.’
Van leegte in haar hoofd of hart was juist geen sprake. ‘Ik voel me heel vol met liefde. Van het team, maar ook van mijn familie. Dat gevoel gaat door deze verloren finale niet veranderen.’
Veel tijd om in Nederland af te kicken van haar afscheid heeft ze niet. Dinsdag stapt De Waard in het vliegtuig naar Australië, voor een vakantie waar nieuwe herinneringen wachten. ‘Ik heb daar heel veel zin in. Natuurlijk was het nóg lekkerder geweest als ik met goud was vertrokken. Maar het is wat het is.’
Het afscheid dat ze voor ogen had, kreeg De Waard niet. Toch vertrok ze zoals ze jarenlang voor Oranje had gespeeld: nadat ze alles had gegeven.